Katika utamaduni wa ANKOLE, Mtoto aliweza kupewa jina mara baada ya kuzaliwa. Zoezi la kawaida lilikuwa baada ya mama kumaliza siku akiwa katika kifungo kilichojulikana kama “ekiriri”.
Mwanamke angejifungia mwenyewe kwa siku nne ikiwa mtoto ni mvulana na siku tatu ikiwa mtoto ni msichana.
Baada ya siku tatu au nne, jinsi ilivyokuwa wanandoa wangeanzisha tena uhusiano wao wa kimapenzi katika mazoezi yanayojulikana kama “okucwa eizaire”.
Jina alilopewa mtoto lilitegemea uzoefu wa kibinafsi wa baba na mama wakati ambapo mtoto amezaliwa, siku za wiki, mahali pa kuzaliwa, au jina la babu.
Jina lingepewa na baba, babu, na mama wa mtoto lakini, chaguo la baba kwa kawaida lilichukua nafasi ya kwanza.
Majina yaliyotolewa yalikuwa ni vitenzi au nomino ambazo zinaweza kuonekana katika usemi wa kawaida. Mara nyingi majina pia yalionyesha hali ya akili ya watu waliopewa mamlaka ya kumpa jina mtoto.
Kwa mfano, jina Kaheeru miongoni mwa wanyankole lilionyesha ukweli kwamba mume alishuku kwamba mwanamke huyo alipata mtoto nje ya familia.
Katika utamaduni wa Ankole hasa katika upande wa Bahima lilikuwa jambo la kawaida kwa mwanamke kufanya mapenzi na wakwe zake na hata kuzaa nao watoto.
Watoto kama hao hawakuangaliwa tofauti na watoto wengine katika familia.
Jifunze Kiswahili na mwalimu Johnpaul Arigumaho 